جمعیت

براساس نتایج تفصیلی سرشماری عمومی نفوس و مسکن ، جمعیت استان سیستان و بلوچستان طی ۵ دهه گذشته روند صعودی داشته بطوریکه جمعیت استان در سال ۱۳۳۵ بالغ بر ۴۲۸۳۶۳ نفر و در سال ۱۳۹۰ بالغ بر ۵۸۸۴۴۷ خانوار و ۲۵۳۴۳۲۷ نفر رسیده است که از این تعداد ۴۹.۹ درصد ( ۱۲۶۵۵۷۹ نفر ) زن و ۵۰.۱ درصد ( ۱۲۶۸۷۴۸ نفر ) مرد هستند .

متوسط رشد سالانه جمعیت در بین سالهای ۴۵-۱۳۳۵ حدود ۰.۶ درصد ، ۵۵-۱۳۴۵ حدود ۳.۸ درصد ، ۶۵-۱۳۵۵ حدود ۶.۱ درصد  ۷۵-۱۳۶۵ حدود ۳.۷ درصد ، ۸۵-۱۳۷۵ حدود ۳.۴ درصد بوده است .

تعداد خانوارهای استان سیستان و بلوچستان در سال ۱۳۹۰ حدود  ۵۸۸۴۴۷ خانوار برآورد گردیده است که شامل : ۲۹۰۱۸۳ خانوار شهری و ۲۹۷۵۹۹خانوار روستایی و ۶۶۵ خانوار غیر ساکن است .همچنین نسبت جنسی در سرشماری سال ۱۳۵۵ حدود ۱۰۶ نفر ، در سرشماری ۱۳۶۵ حدود ۱۰۱ نفر ، در سرشماری ۱۳۷۵ حدود ۱۰۳ نفر و در سرشماری سال ۱۳۸۵ هم این نسبت ۱۰۳ نفر بوده ، ودر سرشماری سال ۱۳۹۰ نسبت جنسی  حدود ۱۰۰.۲ رسیده بطوریکه در مقابل هر ۱۰۰ نفر زن ۱۰۰.۲ نفر مرد در استان زندگی می کردند . همچنین بعد خانوار از  ۵.۱  نفر در سال ۱۳۸۵ به حدود ۴.۳ نفر در سال ۱۳۹۰ کاهش یافته است .

جمعیت مردان و زنان در ۳ گروه عمده سنی (آمارسال ۱۳۹۰)
گروههای عمده سنیجمعیت مردانجمعیت زنانجمعیت مردان و زناننسبت جنسی
نفردرصدنفردرصدنفردرصد
۱۴-۰ سال۴۸۷۱۳۵۳۸.۴۴۶۵۸۹۸۳۶.۸۹۵۳۰۳۳۳۷.۶۱۰۴.۵
۶۴-۱۵ سال۷۳۷۸۹۰۵۸.۱۷۶۰۸۳۶۶۰.۱۱۴۹۸۷۲۶۵۹.۱۹۷
۶۵  سال و بیشتر۴۳۷۲۳۳.۵۳۸۸۴۵۳.۱۸۲۵۶۸۳.۳۱۱۲.۵
جمع۱۲۶۸۷۴۸۱۰۰۱۲۶۵۵۷۹۱۰۰۲۵۳۴۳۲۷۱۰۰ ۱۰۰.۲
مآخذ: سالنامه آماری سال ۱۳۹۰مرکز آمار استان

براساس آمارارائه شده توسط مرکز آمار استان در سال ۱۳۹۰ استان سیستان و بلوچستان دارای ۱۴ شهرستان ، ۳۷ شهر ، ۴۰ بخش و ۱۰۲ دهستان بوده است.

تغییرات نسبی روستا نشینی استان براساس نتایج حاصل از سرشماری های مختلف
سال سرشماریتعداد روستاهای مسکونیجمعیت روستایی (نفر)جمعیت شهری( نفر)جمعیت استان(نفر )در صد روستانشینیدرصد شهرنشینی
۱۳۴۵___۴۵۴۹۹۶__
۱۳۵۵_۵۰۱۴۳۸۱۶۲۸۵۴۶۶۴۲۹۲۷۵.۵۲۴.۵
۱۳۶۵_* ۷۰۹۳۵۰۴۸۷۷۰۹۱۱۹۷۰۵۹۵۶.۲۴۰.۸
۱۳۷۵۶۰۳۸* * ۹۲۸۰۶۱۷۹۴۵۲۸۱۷۲۲۵۷۹۵۳.۹۴۶.۱
۱۳۸۵۵۷۲۰***۱۲۱۲۵۴۴۱۱۹۳۱۹۸۲۴۰۵۷۴۲۵۰.۴۴۹.۶
۱۳۹۰۱۲۸۹۹۷۳****۱۲۴۴۳۵۴۲۵۳۴۳۲۷۵۰.۹۴۹.۱
مرکز آمار ایران – ” سرشماری عمومی نفوس و مسکن مهرماه ۱۳۸۵-۱۳۴۵″
مآخذ: سالنامه آماری سال ۱۳۹۰مرکز آمار استان

توضیح :

* از تعداد ۷۰۹۳۵۰ نفر جمعیت روستایی استان در سال ۱۳۶۵ ، تعداد ۳۶۶۰۸ نفر راجمعیت غیر ساکن تشکیل داده است .

**   از تعداد ۹۲۸۰۶۱ نفر جمعیت روستایی استان در سال ۱۳۷۵، تعداد ۱۹۴۸۲ نفر را جمعیت غیر ساکن تشکیل داده است .

***  از تعداد ۱۲۰۶۵۴۷  نفر جمعیت روستایی استان در سال ۱۳۸۵ ، تعداد ۵۹۹۷ نفر را جمعیت غیر ساکن استان تشکیل داده است .

*** * از تعداد ۱۲۸۹۹۷۳ نفر جمعیت روستایی استان در سال ۱۳۹۰ ، تعداد  ۶۶۵نفر را جمعیت غیر ساکن استان تشکیل داده است .                                   

جمعیت شهرستانهای استان
ردیفشهرستانجمعیت ( نفر )درصد
۱زاهدان۶۶۰۵۷۵۲۶.۱
۲زابل۲۵۹۳۵۶۱۰.۲
۳هیرمند۶۵۴۷۱۲.۶
۴زهک۷۵۴۱۹۲.۹
۵خاش۱۵۵۶۵۲۶.۱
۶نیکشهر۲۱۲۹۶۳۸.۴
۷ایرانشهر۲۱۹۷۹۶۸.۷
۸دلگان۶۲۸۱۳۲.۵
۹سرباز۱۶۴۵۵۷۶.۵
۱۰سراوان۱۷۵۷۲۸۶.۹
۱۱زابلی۶۲۷۵۶۲.۵
۱۲سیب سوران۷۳۱۸۹۲.۹
۱۳چابهار۲۶۴۰۵۱۱۰.۴
۱۴کنارک۸۲۰۰۱۳.۲
جمعیت کل استان۲۵۳۴۳۲۷۱۰۰
مآخذ: سالنامه آماری سال ۱۳۹۰مرکز آمار استان

وضعیت مهاجرت :

برابر سرشماری عمومی نفوس و مسکن ۱۳۸۵ در فاصله سالهای ۱۳۶۵ تا ۱۳۸۵ ، ۱۸۹۵۰۱ نفر به استان وارد و یا در داخل این استان جابجا شده اند . از جمعیت ساکن استان ۱۳.۱۴ درصد از روستا به شهر ۴۴.۳۲ درصد از شهر به شهر ۲۳.۳۱ درصد از روستا به روستا ۱۴.۶۳ درصد از شهر به روستا مهاجرت کرده اند . از مهاجرانی که طی ۱۰ سال قبل از سرشماری سال ۸۵ به این استان وارد و یا در داخل استان جابجا شده اند محل اقامت قبلی ۵۲۳۲۴ نفر آنان سایر استانها و ۵۱۰۸۶ نفر شهرستانهای دیگر همین استان بوده است و ۷۷۳۸۶ نفر در داخل شهرستانهای همین استان جابجا شده اند.

در سال ۱۳۵۵ حدود ۶۲ هزار نفر و در سال ۱۳۶۵ حدود ۹۰ هزار نفر از متولدین استان در خارج از استان بسر برده اند .

همچنین بر اساس سالنامه آماری سال ۱۳۹۰ تعداد مهاجران وارد شده به استان طی ۵ سال گذشته حدود  ۱۰۰۴۵۳ نفر  بوده اند که از سایر شهرستانها و یا از خارج کشور به این استان وارد شده اند.

–  مهاجرت خارجی :

مهاجرت به خارج بیشتر به شیخ نشینها و کشورهای حاشیه خلیج فارس و کشورپاکستان صورت می گیرد . انگیزه عمومی این مهاجرتها تجارت و یا اشتغال به منظور کسب در آمد بیشتر است . اینگونه مهاجرتها معمولا ازیک فصل تا دوسال بطول می انجامد. مهاجرتهای برون مرزی  عمدتا در نواحی جنوبی و نقاط مرزی استان صورت میگیرد نوع دیگری از مهاجرت با هدف کارگری در باغات سایر استانها مثل کرمان بصورت فصلی صورت میگیرد.

جمعیت فعال و غیر فعال استان در سال ۱۳۹۰  :

از نظر اقتصادی جمعیت فعال به کلیه افراد ۱۰ ساله و بیشتر خانوار که در هفت روز گذشته شاغل یا بیکار جویای کار بوده اند اطلاق می گردد . همچنین جمعیت غیر فعال کلیه افراد ۱۰ ساله و بیشتر خانوار که در هفت روز گذشته شاغل یا بیکار جویای کار نبوده اند اطلاق می گردد. مانند ( محصل ، خانه دار و … )

در استان سیستان و بلوچستان از کل جمعیت ۱۰ ساله و بیشتر ۵۰.۱۳ درصد در نقاط شهری و ۴۹.۷۵ درصد در نقاط روستایی ساکن بوده اند . همچنین از کل جمعیت ۱۰ ساله و بیشتر استان ۲۹.۳ درصد جزو جمعیت فعال استان و ۶۹.۳درصد جزو جمعیت غیر فعال استان به شمار می آیند .

جمعیت فعال و غیر فعال استان  (۱۳۹۰)
شرحجمعیت ۱۰ ساله و بیشترجمعیت فعال (نفر)جمعیت غیر فعال (نفر)
شاغلبیکارجمعمحصلدارای درآمد بدون کارخانه دارسایرجمع
نقاط شهری۹۳۱۴۳۳۲۰۳۱۵۵۷۵۱۹۴۲۷۸۳۴۹۲۱۹۲۹۷۲۸۷۷۱۱۴۲۴۵۰۹۰۶۸۱۶۴۰۱۳۹
نقاط روستایی۹۲۴۴۳۳۱۸۲۵۴۳۸۳۶۰۸۲۶۶۱۵۱۱۶۳۳۱۳۳۲۵۰۱۷۳۶۰۰۵۱۲۱۶۷۵۶۴۶۰۱۰
جمع استان۱۸۵۸۰۵۹۳۸۶۰۵۷۱۵۸۹۷۹۵۴۵۰۳۶۳۸۲۷۷۷۶۱۳۵۱۱۷۸۵۰۶۲۱۲۸۲۳۱۲۸۷۶۱۷
مآخذ: سالنامه آماری سال ۱۳۹۰مرکز آمار استان

وضعیت سواد در استان :

براساس آمار سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۸۵ از کل ۲۰۲۷۰۸۷ نفر جمعیت ۶ ساله و بیشتر استان ، ۱۳۷۸۵۴۸ نفر باسواد که نرخ باسوادی در مردان ۵۵.۵ درصد و در زنان ۴۴.۵ درصد برآورد شده بود ونرخ باسوادی در استان ۶۸ درصد برآورد گردید. همچنین بر اساس آمار سال ۱۳۹۰ از کل  ۲۱۰۲۲۲۲ نفرجمعیت ۶ ساله و بیشتر استان ۱۵۰۴۲۵۱ نفر باسواد هستند که این نرخ در مردان ۵۴.۱ درصد و در زنان ۴۵.۹ درصد میباشد. نرخ باسوادی در استان ۷۱.۵ درصد برآورد  شده است .

جمعیت باسواد استان
شرحجمعیت ۶ ساله و بیشتر (نفر)جمعیت باسواد (نفر)
مردزنجمعمرددرصدزندرصدجمع کلدرصد
استان۱۰۴۷۶۴۷۱۰۵۴۵۷۵۲۱۰۲۲۲۲۸۱۴۱۸۱۵۴.۱۶۹۰۰۷۰۴۵.۹۱۵۰۴۲۵۱۷۱.۵
مآخذ: سالنامه آماری سال ۱۳۹۰مرکز آمار استان