زراعت

  • زراعت
  • باغداری
  • شیلات
میزان اراضی زراعی استان حدود ۱۳۰۶۱۶ هکتار است که از این مقدار حدود ۱۲۸۲۸۳ هکتار بصورت آبی و ۲۳۳۳ هکتار بصورت دیم کشت می گردد. همچنین ۲۱۰۲۶۵ هکتار نیز آیش در استان وجود دارد.

بالغ بر ۴۰ نوع محصول زراعی در اراضی استان کشت می گردد و حاصل کار زراعی کشاورزان برداشت حدود یک میلیون تن انواع تولیدات زراعی است . از استعدادهای سرمایه گذاری در بخش زراعت می توان به کشت برنج با دوبار برداشت در سال ، یونجه نیکشهر با ۱۹-۱۸ چین در سال ، کشت تلفیقی و خارج از فصل و کشت استمرار سیب زمینی و پیاز نام برد.  محصولات عمده زراعی استان عبارتند از : گندم ، جو ، ماش ، پیاز ، هندوانه ، خربزه ، یونجه

محصولات عمده زراعی استان
نام محصولارقامزمان برداشتشهرستان با  بیشترین تولید
گندمهیرمند – هامون- روشن – محلیفرورین تا خردادزابل – ایرانشهر
یونجهنیکشهری – بمی – یزدیدر طول سالایرانشهر
هندوانهمحلی -چارلستوناردیبهشت تا مردادزابل – ایرانشهر
پیازنگزارش – پری ماورا – محلیبهمن تا اردیبهشتسرباز – چابهار
گوجه فرنگیرد- وستون – ارلیبهمن و اسفندچابهار
سیب زمینیدراگا- کونکورد- اجاکسخرداد تا اواخر تیرخاش
 منبع  :  سازمان جهاد کشاورزی استان ۱۳۹۲

 

برآورد سطح برداشت تولید و عملکرد در هکتار محصولات زراعی استان سال زراعی ۹۱-۹۲
نام محصولسطح برداشت (هکتار)تولید (تن)عملکرد (کیلوگرم)
آبیدیمجمعآبیدیمجمعآبیدیم
غلاتگندم۹۵۲۹۵۹۵۲۹۵۱۸۵۸۰۰۱۸۵۸۰۰۱۹۴۹.۷۴
جو۱۵۷۹۱۱۵۷۹۱۲۷۰۰۸۲۷۰۰۸۱۷۱۰.۳۵
شلتوک-برنج -صدری۶۲۰۶۲۰۲۳۸۲۲۳۸۲۳۸۴۱.۹۴
شلتوک-برنج۲۳۹۶۲۳۹۶۸۸۵۸۸۸۵۸۳۶۹۶.۵۴
ذرت دانه ای۳۹۰۵۳۹۰۵۱۷۱۵۶۱۷۱۵۶۴۳۹۲.۸۸
جمع غلات۱۱۸۰۰۷۱۱۸۰۰۷۲۴۱۲۰۴۲۴۱۲۰۴
حبوباتنخود۵۲۵۲۸۵۸۵۱۶۵۸.۸۵
لوبیا۵۵۵۵۱۰۷۱۰۷۱۹۵۲.۷۱
عدس۲۹۱۲۹۱۳۰۶۳۰۶۱۰۵۲.۶۵
سایر حبوبات۱۳۹۵۹۲۳۲۳۱۸۲۶۱۰۸۴۳۳۴۵۳
جمع حبوبات۱۷۹۲۹۲۳۲۷۱۶۳۱۰۹۸۴۳۳۹۵۱
محصولات صنعتیتوتون و تنباکو۵۵۰۵۵۰۵۳۹۵۳۹۹۷۹.۱۱
کلزا۱۶۰۱۱۶۰۱۲۱۰۱۲۱۰۱۱۳۱۲.۶۲
سایر دانه های روغنی۱۱۳۴۱۱۳۴۱۳۶۰۱۳۶۰
جمع محصولات صنعتی۳۲۸۵۳۲۸۵۴۰۰۰۴۰۰۰
سبزیجاتسیب زمینی۵۶۴۵۶۴۱۵۹۷۱۱۵۹۷۱۲۸۳۱۷.۸
پیاز۵۲۰۵۵۲۰۵۱۱۷۰۷۹۱۱۷۰۷۹۲۲۴۹۴.۵
گوجه فرنگی۲۲۰۶۲۲۰۶۳۹۵۸۴۳۹۵۸۴۱۷۹۴۱.۶
سایر سبزیجات گلخانه ای۱۴۱۴۱۱۲۱۱۲۸۰۰۰
سایر سبزیجات۴۰۴۸۴۰۴۸۶۰۳۸۶۶۰۳۸۶
جمع سبزیجات۱۲۰۳۷۱۲۰۳۷۲۳۳۱۳۳۲۳۳۱۳۳
محصولات جالیزیخربزه۷۰۱۹۷۰۱۹۱۲۴۹۷۸۱۲۴۹۷۸۱۷۸۰۶.۲
هندوانه۱۶۴۰۵۱۶۴۰۵۴۳۲۵۵۸۴۳۲۵۵۸۲۶۳۶۷.۹
خیار۲۵۵۲۵۵۴۷۶۸۴۷۶۸۱۸۶۹۷.۲
نباتات علوفه ایسایر محصولات جالیزی۵۱۵۱۷۶۲۷۶۲
جمع محصولات جالیزی۲۳۷۲۹۲۳۷۲۹۵۶۳۰۶۶۵۶۳۰۶۶
یونجه۱۴۳۸۹۱۴۳۸۹۳۵۲۳۶۵۳۵۲۳۶۵۲۴۴۸۸.۵
شبدر۲۲۳۶۲۲۳۶۱۰۷۶۹۸۱۰۷۶۹۸۴۸۱۶۷.۶
ذرت علوفه ای۴۴۱۴۱۸۳۸۶۲۵۲۲۰۵۱۲۷۳۲۳۷۵۲۳۷۵۰۲۴۶۴۷۴۱۷۶۱۴.۱
سایر نباتات علوفه ای۹۹۴۳۴۲۱۱۱۴۱۵۴۳۶۰۹۳۶۳۸۱۹۶۳۹۹۱۳۳
جمع نباتات علوفه ای۳۰۹۸۲۶۰۴۹۳۷۰۳۱۱۰۲۶۱۲۶۷۰۵۷۱۱۰۹۶۶۹۷
سایر محصولاتجمع سایر محصولات۱۸۴۷۰۱۸۴۷۴۰۰۹۰۴۰۰۹
جمع۱۹۱۶۸۰۶۹۷۲۱۹۸۶۵۲۲۰۷۴۶۴۷۷۱۴۱۴۲۱۴۶۰۶۰
باغات مثمر و غیر مثمر استان بالغ بر  ۷۹۶۱۹.۵۴ هکتار می باشد که حدود ۷۹۲۴۱.۲۷  هکتار از این اراضی را باغات مثمر و ۴۰۵.۲۷  هکتار به باغات غیر مثمر اختصاص دارد . حدود ۴۲ نوع محصول باغی با تولیدی بالغ بر ۴۷۶۶۳۰.۱۹  تن از باغات استان برداشت و به بازار مصرف عرضه می گردد.

عمده ترین محصولات باغی استان عبارتند از : خرما ، موز ، لیمو ترش ، پرتقال ، انبه ، پایاپا ، چیگو ، گواوا ، انگور ، انجیر ، پسته و …

درسالهای اخیر کشت گلخانه ای در استان رواج یافته و هم اینک نیز در حال گسترش است . مهمترین محصولات     گلخانه ای استان عبارتند از : خیار ، گوجه فرنگی ، گل و گیاهان زینتی ، توت فرنگی و موز

میزان تولیدات باغی استان در سال ۱۳۹۲
نام محصولسطح زیر کشت (هکتار)میزان تولید(تن)عملکرد(کیلو گرم در هکتار)
غیر باروربارورجمع
جمع میوه های دانه دار۲۸.۵۱۱۰.۰۷۱۳۸.۵۷۶۴۵.۶۷
جمع میوه های هسته دار۴۵۱۹۸۶.۷۱۱۴۳۷.۷۱۸۱۱۶.۷۱
جمع میوه های دانه ریز۸۸۳.۶۷۲۴۰۴.۷۴۳۲۸۸.۴۲۲۱۱۲۹.۸۸
جمع میوه های خشک۲۲۲۳.۰۱۵۷۸۱.۷۸۸۰۰۴.۷۹۶۴۱۵.۲۱
جمع میوه های نیمه گرمسیری۱۲۴۴۱.۰۷۴۵۸۶۲.۳۲۵۸۳۰۳.۳۹۲۴۹۳۷۵.۷۱
جمع میوه های گرمسیری۱۷۹۹.۲۵۵۷۸۷.۴۶۷۵۸۶.۷۲۱۳۷۷۷۱.۳۱
جمع  محصولات مثمر وغیر مثمر۴۳۷.۳۳۱۷۰.۹۶۶۰۸.۲۹۶۴۷.۵۱
محصولات گلخانه ای۰۲۵۰.۲۶۲۵۰.۲۶۵۲۵۲۸.۲۲۰۹۸۹۶
جمع کل۱۸۲۶۳.۸۳۶۱۳۵۵.۷۱۷۹۶۱۹.۵۴۴۷۶۶۳۰.۱۹
 منبع:  سازمان جهاد کشاورزی استان ۱۳۹۲

 

– میزان تولیدات باغی استان در سال ۱۳۹۲
نام محصولارقامزمان برداشتشهرستان با بیشترین تولید
خرمامضافتی – ربی – دسکی – هلیله – سنگ شکن – شکری – کلگیاواسط تیر تا اواخر شهریورایرانشهر- سراوان
موزوالری – کاوندیششهریور- مهرچابهار –سرباز
انگورعسکری – یاقوتی – فخری – چشم گاوی – امیریاوایل خرداد تا اواسط مردادزابل – خاش
پرتقالواشنگتنی – توسرخ – والنسیااوایل مهر تا اواخر آباننیکشهر- ایرانشهر –سرباز
لیمو ترشعمانی – لایممرداد تا مهرسرباز
انبهسندری – لانگراسخرداد – تیرسرباز – نیکشهر
 منبع  :  سازمان جهاد کشاورزی استان ۱۳۹۲

 

 میزان تولیدات باغی استان در سال ۱۳۹۲
نام محصولسطح زیر کشت (هکتار)میزان تولیدعملکرد
غیر باروربارورجمع(تن)(کیلو گرم در هکتار)
میوه های دانه دارسیب۲۳.۵۹۵.۵۷۱۱۹.۰۷۵۷۰.۸۶۵۹۷۳
گلابی۳.۵۱۱۱۴.۵۶۱.۶۱۵۶۰۱
به۱.۵۳.۵۵۱۳.۲۳۷۷۱
جمع میوه های دانه دار۲۸.۵۱۱۰.۰۷۱۳۸.۵۷۶۴۵.۶۷
میوه های هسته دارگیلاس۱۳۴۹.۷۵۳۲۵۰
گوجه درختی۲۷۲۳.۵۵۰.۵۱۷۶.۱۷۴۹۴
آلو۱۴۶۱۱۴.۷۱۲۶۰.۷۱۷۷۸.۳۶۶۷۸۵
هلو۶۱.۵۱۱۸.۵۱۸۰۶۶۷.۶۵۶۳۴
زرد آلو۲۱۵.۵۷۲۷۹۴۲.۵۶۴۸۴.۹۸۹۲۰
جمع میوه های هسته دار۴۵۱۹۸۶.۷۱۱۴۳۷.۷۸۱۱۶.۷
میوه های دانه ریزانگور۸۵۵۲۲۸۸۳۱۴۳۲۰۵۶۱۸۹۸۷
انواع توت درختی۲۸.۶۷۱۱۶.۷۴۱۴۵.۴۲۵۶۸.۶۸۴۸۷۱
جمع میوه های دانه ریز۸۸۳.۶۷۲۴۰۴.۷۳۲۸۸.۴۲۱۱۳۰
میوه های خشکپسته۲۱۶۰.۵۵۶۷۶۷۸۳۶.۵۶۲۴۳.۶۱۱۰۰
بادام۲۴۴۴.۵۶۸.۵۵۷.۸۵۱۳۰۰
گردو۱۴.۵۴۴۵۸.۵۷۹.۲۱۸۰۰
عناب۱۶.۱۱۱۲.۳۸۲۸.۴۹۲۴.۷۶۲۰۰۰
سنجد۷.۹۴.۹۱۲.۸۹.۸۲۰۰۰
جمع میوه های خشک۲۲۲۳۵۷۸۱.۸۸۰۰۴.۸۶۴۱۵.۲
میوه های نیمه گرمسیرخرما آبی۱۰۵۰۰۲۸۷۷۷۳۹۲۷۷۱۷۵۶۲۵۶۱۰۳
خرما دیم۲۱۱.۵۱۳۰۳۷۱۳۲۴۸۲۸۴۳۲۲۱۸۱
جمع خرما۱۰۷۱۲۴۱۸۱۴۵۲۵۲۵۲۰۴۰۵۷
زیتون۲۰۱۲۶۰.۵۴۶۱.۵۲۸۶.۵۵۱۱۰۰
مرکباتپرتقال۳۲۲۷۱۵.۵۱۰۳۷.۵۹۳۰۱.۵۱۳۰۰۰
نارنگی۱۳۱۳۱۳۴۴۴۴۵۳۴۱۴۴۸۶
لیموترش۲۹۷.۷۵۷۸۹.۷۵۱۰۸۷.۵۱۰۲۶۷۱۳۰۰۰
گریپ فروت۱۴۶۲.۱۷۶.۱۹۶۸.۶۱۵۵۹۷
لیموشیرین۷۳.۵۲۰۶.۵۲۸۰۳۱۰۸.۲۱۵۰۵۲
نارنج۲۱۳۷.۵۵۸.۵۴۱۲.۵۱۱۰۰۰
سایر مرکبات۳۰۷۳۱۰۳۷۳۰۱۰۰۰۰
جمع مرکبات۸۸۹.۲۵۲۱۹۷.۴۳۰۸۶.۶۲۹۳۲۲
ادامه در صفحه بعد

 

 میزان تولیدات باغی استان در سال ۱۳۹۲
نام محصولسطح زیر کشت (هکتار)میزان تولیدعملکرد
غیر باروربارورجمع(تن)(کیلو گرم در هکتار)
ادامه میوه های نیمه گرمسیرانار۵۲۶.۸۲۱۳۹۴.۲۱۹۲۱۱۴۷۲۹۱۰۵۶۴
انجیر۱۱۲.۵۱۶۹.۳۱۳۰۸.۸۱۹۸۲.۲۱۵۰۰۳
جمع سایر میوه های نیمه گرمسیری۶۳۹.۳۲۱۵۹۰.۵۲۲۲۹.۸۱۵۷۱۱
جمع میوه های نیمه گرمسیری۱۲۴۴۱۴۵۸۶۲۵۸۳۰۳۲۴۹۳۷۶
میوه های گرمسیریموز۴۳۵۳۶۱۵۴۰۵۰۱۱۴۹۲۴۳۱۷۹۱
انبه۴۷۲۷۹۲.۵۱۲۶۴.۵۱۰۸۴۴۱۳۶۸۳
پاپایا۵.۰۵۲۳.۳۱۲۸.۳۷۱۹۸.۱۸۸۵۰۰
انواع کنار۳۳۴.۶۶۲۴.۳۹۵۸.۹۴۳۹۰۷۰۳۲
چیکو۲۱۴۱۵۴۳۶۸۱۴۲۵.۵۹۲۵۶
تمبر هندی۹۱۳.۲۵۲۲.۲۵۷۲.۶۳۵۴۸۱
نارگیل۲۴.۵۲۰.۵۴۵۲۴۳.۵۱۱۸۷۸
گواوا۲۶۴.۶۴۹۷.۶۷۶۲.۲۵۳۵۹.۸۱۰۷۷۱
سایر میوه های گرمسیری۴۰.۵۴۷۸۷.۵۳۱۳.۷۵۶۶۷۶
جمع میوه های گرمسیری۱۷۹۹.۳۵۷۸۷.۵۷۵۸۶.۷۱۳۷۷۷۱
زرشک۱۲۳۱۵۱.۶۹۵۶۲
سایر محصولات مثمر۷۰.۰۷۱۱۷.۹۶۱۸۸.۰۳۶۴۵.۸۲۵۴۷۵
سایر محصولات غیر مثمر۲۲۰.۲۷۵۰۲۷۰.۲۷۰۰
انواع تبریزی و محصولات غیر مثمر آبی۱۳۵۰۱۳۵۰
جمع۴۳۷.۳۳۱۷۰.۹۶۶۰۸.۲۹۶۴۷.۵۱
محصولات گلخانه ای۰۲۵۰.۲۶۲۵۰.۲۶۵۲۵۲۸۲۰۹۸۹۶
گل شاخه بریده (گلخانه)۰۱.۴۱.۴۷۲۰۹۸۷
جمع کل۱۸۲۶۴۶۱۳۵۶۷۹۶۲۰۴۷۶۶۳۰
 منبع :  سازمان جهاد کشاورزی استان ۱۳۹۲
یکی از مزیت های نسبی استان در بخش کشاورزی ، شیلات و آبزی پروری است که پس از انقلاب به خوبی شناسایی شده بطوریکه در ۳۰ سال گذشته بالغ بر ۲۵۰ میلیارد تومان در این بخش سرمایه گذاری گردید تا زیر ساختها شکل گیرد و تولید و اشتغال رشد نماید .

دسترسی آسان به آبهای آزاد اقیانوسی ، وجود اسلکه های متعدد ، وجود دریاچه هامون ، منابع آبی داخلی استان به وجود زمینهای لم یزرع مستعد پرورش میگو ، فراهم بودن زمینه صادرات ، شهرکهای صنعتی ایجاد شده ، اختصاص ۶/۴۲% صید کشور و ۸۰% صید ماهیان صنعتی به این استان ، فراهم بودن زمینه دو بار پرورش میگو در سال ، فراهم بودن زمینه پرورش ماهی در قفس و امکان توسعه و ایجاد صنایع فراوری جدیدی می طلبد که برنامه ریزی لازم جهت بالفعل نمودن این استعدادها صورت پذیرد .

اکثر فعالیتهای شیلاتی ذکر شده در شهر بندری چابهار در دو زمینه صید وصیادی و آبزی پروری صورت گرفته است . لذا با توجه به پتانسیلهای موجود اشتغال ، و روند رو به رشد صید و صیادی ، وجود مراکز علمی دانشگاه دریانوردی ، مراکز علمی کاربردی و دبیرستان شیلات با رشته های تحصیلی و گرایشهای مختلف در زمینه صید وصیادی و تکثیر و پرورش میگو ، در صورت تامین اعتبارات عمرانی مورد نیاز همگام با توسعه سرمایه گذاری قدم مثبتی در جهت بالابردن استفاده از ظرفیتها برداشته خواهد شد.

پتانسیلهای شیلاتی استان در بحث صادرات :

– میگو  و شاه میگو:

درسواحل صخره ای جنوب استان گونه ای منحصر به فرد به نام شاه میگو ( لابستر ) می باشد که هر ساله در فصلی خاص به تعداد محدودی از صیادان آموزش دیده جهت این آبزی توسط قفس اختصاصی صید شاه میگو مجوزهای لازم اعطا   می شود. میزان صید سالانه بین ۲۰ تا ۴۰ تن در نوسان می باشد و قیمت لابستر عمل آوری شده در بازارهای جهانی بین ۲۴ تا ۲۷ دلار میباشد.

– تن ماهیان:

بیشترین ترکیب صید ماهیان در سواحل استان و آبهای آزاد مربوط به تن ماهیان است.  حدود ۸۰ درصد صید تن ماهیان کشور مربوط به استان سیستان و بلوچستان میباشد و بیشترین ترکیب گونه ای این دسته از ماهیان که صید میشود مربوط به گونه های هوور، مسقطی و گیدر میباشد.

– فانوس ماهیان (میکتوفیده):

این ماهیان دارای فراوانی نسبتا”زیادی در شمال اقیانوس هند و تراکم بالایی در آبهای دور عمان میباشد مصرف این ماهیان در تهیه پودر ماهی بوده و به ازای هر ۵ کیلوگرم از این ماهی یک کیلو گرم پودر ماهی تولید میشود.

 – کوسه ماهیان :

ارزش بالای صید کوسه ماهی و برنامه ریزی صحیح و  بهره برداری مناسب در صید این گونه ماهیان و صدور آن به کشورهای همسایه میتواند سهم بسزایی در ارز  آوری برای کشور داشته باشد.

–  بخش صید و صیادی:

در حال حاضر شیلات استان با بهره گیری از ۱۱ اسکله و جایگاه تخلیه صید و ۲۳۵۹ شناور اعم از قایق و لنچ و حدود ۲۳ هزار نفر صیاد دائمی و فصلی در قالب ۳۲ تعاونی صیادی به امر صید و صیادی فعالیت مینمایند و حاصل تلاش آنها در سال ۱۳۸۵ استحصال حدود ۱۸۱۷۰۰ تن انواع آبزیان بوده است.

استان سیستان و بلوچستان بدلیل شرایط خاص جغرافیایی از نظر توسعه شیلات و آبزی پروری دارای پتانسیلهای بالفعل و بالقوه ای است.

۱- دارا بودن نوار ساحلی بطول ۳۰۰ کیلومتر با دریای عمان و راه یابی به دریای آزاد ( آبهای خارجی )

۲- وجود دریاچه هامون و چاه نیمه ها ( آبهای داخلی )

۳- اراضی مستعد پرورش میگو و ماهی

در نتیجه گسترش و وسعت بخش شیلات در استان بر امور آبزی پروری آبهای خارجی از طریق اداره کل شیلات استان و نظارت بر امور آبزی پروری در ابهای داخلی از طریق مدیریت شیلات انجام می گیرد.

میزان تولیدات شیلات و میزان تولید استخرها ومنابع آبی شیلات استان در سال ۱۳۹۲
ردیفشهرستانماهیان گرماییماهیان سرد آبیمنابع آبیجمع میزان تولید
تعداد استخرمساحتتولیدتعداد پرورش دهندهتعداد استخرمساحتتولیدتعداد پرورش دهندهتعداد منابعمساحت (هکتار)تولید
۱زابل۲۷۱۳۳۰۰۲۶۲۷۰۰۰۰۲۵۸۵۰۰۰۷۸۸۸۱۴
۲زهک۲۲۸۱۹۴۶۵۰۱۸۵۲۲۸۰۰۰۰۲۲۳۰۵۲۴۹۰
۳هیرمند۷۴۲۲۴۰۰۴۲۷۴۰۰۰۰۲۱۹۲۲۱۹۶۴
۴هامون۱۲۵۸۰۰۱۲۱۲۰۰۰۰۲۱۲۱۹۱۲۳۱
۵نیمروز۱۳۱۱۳۰۰۰۲۳۱۳۰۰۰۰۲۱۲۱۰۱۲۳۳
۶زاهدان۴۴۲۱۶۰۰۶۰۴۴۱۵۰۰۳۱۰۰۰۶۳
۷خاش۴۳۲۱۸۰۰۱۰۵۴۳۰۰۰۰۰۰۰۱۰۵
۸ایرانشهر۲۹۹۰۲۰۰۴۸۲۹۰۰۰۰۴۲۰۱۰۳۱۵۱
۹نیکشهر۱۱۱۶۸۷۵۱۰۱۱۰۰۰۰۱۷۰۱۰۲۱۱۲
۱۰دلگان۶۴۳۵۰۹۶۰۰۰۰۰۰۰۹
۱۱سراوان۲۷۱۶۲۰۰۴۹۲۷۰۰۰۰۱۵۱۶۵۱۷۵۲۲۴
۱۲سیب و سوران۱۶۱۵۹۰۰۳۳۱۶۰۰۰۰۲۱۱۸۸۱۶۲۱۹۵
۱۳مهرستان۵۳۵۰۰۹۵۰۰۰۰۵۱۳۶۵۳۴۴۳۵۳
۱۴سرباز۲۸۳۳۹۰۰۲۷۲۸۰۰۰۰۱۹۰۰۷۳۴
جمع۵۶۳۵۷۳۴۷۵۶۳۸۵۶۳۱۵۰۰۳۱۳۸۲۹۲۸۷۰۸۸۳۳۷۸۹۷۸
 منبع:  سازمان جهاد کشاورزی استان ۱۳۹۲